Overslaan en naar de inhoud gaan

3D printen heeft de toekomst, wereldwijd én lokaal

Categorie:
Innovatie & Verduurzaming

Datum:
30 november 2017

Als het huidige groeitempo van 3D printing aanhoudt wordt in 2060 de helft van alle producten door 3D printers gemaakt. Het Amerikaanse onderzoeksbureau Wohlers berekende de wereldwijde omzet in de 3D-printingmarkt voor 2015 op 4,9 miljard euro (5,2 miljard dollar): een groei van 25,9 procent ten opzichte van 2014. Voor 2016 voorspelden ze een omzet van 6,7 miljard euro; een stijging van 37 procent. Wohlers verwacht dat het hoge groeitempo van de afgelopen jaren in de toekomst aanhoudt. Wat betekent de opkomst van 3D printen voor de wereldhandel? En wat is de positie van Nederland hierin?

Druk op wereldhandel

Handelseconomen van ING publiceerden recent een scenariostudie waaruit blijkt dat als de investeringsgroei in 3D de komende jaren zou versnellen, al in 2040 de helft van de goederen wordt geprint. De wereldkaart van 3dprintatlas.nl toont al dat er overal 3D-hubs zijn. Dit kan leiden tot een vermindering van de wereldhandel in de periode tot 2060. Dit zal in Nederland de havens, groothandelsbedrijven en de sector transport & logistiek zeker raken en daarmee de Nederlandse economie. In deze sectoren wordt nu 31 miljard euro omgezet, maar dat kan met 40% afnemen.

Nederland innovatieland

Uit het ING-onderzoek blijkt dat de investeringen in 3D-printers de laatste vijf jaar drie keer sneller stijgen dan investeringen in traditionele kapitaalgoederen. Eerder al bleek uit onderzoek van Berenschot en ABN Amro dat in Nederland de 3D-printmarkt dit jaar met 20 procent groeit. Nederland is op dit gebied één van de innovatieleiders in de wereld: relatief veel 3D printbedrijven komen uit Nederland. AMSYSTEMS, een centrum opgezet door TNO en de Technische Universiteit Eindhoven ziet dat nu de stap gemaakt wordt naar industrieel printen van voedsel, farmaceutica, 3D-elektronica en reserveonderdelen. Bij de onderdelen loopt Nederland voorop, volgens het centrum.

Uit de 3D-printatlas blijkt dat niet alleen plastic maar ook biomaterialen, keramiek en organisch materiaal gebruikt worden in 3D printing. Recent is er zelfs een fietsbrug 3D geprint van beton: deze ligt in Gemert (NB). De TU Eindhoven is bezig met het printen van een complete woning uit beton.

Lagere loonkosten bij 3D printing

Het ING-rapport signaleert ook een directe dreiging voor de Nederlandse markt: bij het produceren met 3D-printers is veel minder menselijk handelen nodig. Daardoor zijn loonkosten niet zo bepalend bij de keuzes voor productielocaties. De import uit lagelonenlanden zal af kunnen nemen doordat zaken binnenlands geprint worden. Dit maakt Nederland in de ogen van de ING-economen kwetsbaar: de havens, de internationale groothandel en de sector transport en logistiek komen onder druk. Vanwege in de in- en uitvoer maar ook vanwege de doorvoer van producten via de Nederlandse havens. Momenteel levert alleen het transport van (weder)uitvoer deze sector al 31 miljard euro aan omzet op. Logistieke dienstverleners die opslag en Europese distributie doen vanuit Nederland zullen de effecten van een groeiende 3D-printsector gaan merken. ING ziet in de toekomst dan ook dat Nederlandse bedrijven zich meer gaan richten op binnenlandse klanten en leveranciers en minder op het buitenland.

Duurzaam en goedkoper

3D-printen is duurzamer: je gebruikt alleen het materiaal dat nodig is voor het eindproduct – niets meer, niets minder. Met de verwachte groei van 3D-printen gaat dit aspect in de toekomst meewegen. Nederland neemt wereldwijd een leidende positie in als het gaat om recycled filament gewonnen uit oude dashboards, PET-flessen en koelkastinterieurs.

NPM-participatie Ultimaker is de grootste Nederlandse fabrikant van 3D printers. Ultimaker printers printen wereldwijd al onderdelen voor Volkswagen en Philips; er staan over de hele wereld al ruim 80.000 Ultimakers en dat aantal groeit snel. In de markt voor professionele printers brengen kunststofprinters pasklare toepassingen in tandzorg en de geneeskunde dichterbij: van tandprotheses tot nieuwe heupen en gehoortoestellen. Ook in de sectoren lucht- en ruimtevaart wordt al veel 3D geprint. Met de investeringen die de sectoren automotive, consumentengoederen en machinebouw doen, komen de producten sneller dichtbij uit een printer dan uit een fabriek ver weg.

Toekomst: sneller printen

Het onderzoekscentrum AMSYSTEMS werkt hard aan snellere printers, tot wel 10 keer sneller. Ook de kwaliteit van de prints moet omhoog. AMSYSTEMS ziet in de toekomst ook de mogelijkheid tot het printen van complexe producten zoals producten met ingebouwde elektronica. In het verlengde daarvan ligt het printen van onderdelen voor elektrische auto's.

Meer weten? Raadpleeg de online database van 3D-Print Atlas (beheerd door de KvK).

Bronnen: